Belizismoaren aurka, eskubide sozialak defenda ditzagun.

Idatzia : Javier Zulaika pentsiodunen mugimenduko eta Gerrarik Ez mugimenduko kidea da.

NATOko idazkari nagusi berriak, Mark Ruttek, hilabeteak daramatza esaten Errusiaren aurka gerra egiteko armatu behar garela. Eta aitzakia horrekin, pentsioetan, osasunean eta hezkuntzan murrizketak ezartzeko eskatu die gure agintariei, gastu militarra nabarmen handitze.

Ursula Von Der Leyenek bat egin du proposamenarekin, eta iragarri du Europar Batasunak 800.000 milioi erabiliko dituela armak erosteko, baina diru hori nondik aterako den argitu gabe. Bestalde, Pedro Sanchezek iragarri du gastu militarra handituko duela, baina ez duela eraginik izango gastu sozialean. Mirari bat iragarriko baligu bezala da.

Europako agintariek badakite diru hori ongizatearen estatua murriztetik aterako dela, baina ezkutatu egiten dute, gizartearen gaitzespena pizteko beldurrez. Aitzitik, NATOko idazkari nagusiari, zeina Washingtonen menpe baitago bakarrik, europarren nahigabeak pairora ekartzen du, eta ez zaio axola publikoki adieraztea diru hori pentsioetatik, osasunetik eta hezkuntzatik atera behar dela.

Arrazoi berberengatik, gerra prestatzeko erabili nahi den diru kopurua ezkutatu egiten da. BPGren % 2 izango zela esaten hasi ziren, baina Alemaniak eta Frantziak dagoeneko % 3ra igo nahi dute. Bestalde, Mark Ruttek argitu du ikerketa militarrean inbertitzen ez duten NATOko herrialdeek % 4 gastatu beharko dutela. Azkenik, Donald Trumpek gastu militarra % 5era igotzeko eskatu die Europako gobernuei. Nork uste duzue esaten duela egia?

Ez badugu erantzuten, gastua BPGren % 5era igoko da, Trumpek nahi duen bezala. Hau da, 915.000 milioi euro gastatuko genituzke urtero, gaur egun AEBk gastatzen duena baino gehiago. Horrek, jakina, Europaren militarizaziora eta ongizate-estatuaren krisira eramango gintuzke.

Komunikabide handiak iritzi publikoa manipulatzen saiatzen dira, “errusiarren inbasio” batekin ikaratuz. Horrelako albisteek eta iruzkinek oso oinarri gutxi dute. Egia da Errusiak Ukraina inbaditu duela eta horregatik kondenatu behar dela, baina egia da NATOk, bere espantsionismoarekin, gatazka eragin zuela base iparramerikarrak eta bere mehatxu nuklearra errusiar mugetaraino eramatean.

Ez dakigu hurrengo urteetan Errusiak beste herrialde bat inbadituko duen; ezinezkoa da jakitea. Baina hori saihesteko, badirudi logikoagoa dela haiekin esertzea eta elkarbizitzarako eta desarmerako esparru bat adosten saiatzea, Moskun automatikoki erreakzio simetrikoa eragingo duen karrera armamentistiko batean sartzea baino. Gainera, Errusiak ez ditu beste batzuen lehengaiak behar; baditu petrolioa, gasa, lur arraroak, burdina, aluminioa, zerealak, etab. Errusiak erosleak behar ditu; akordio batera irits gaitezen haiekin.

Komunikabideetan behin eta berriz errepikatzen den beste ideia bat da “bakea nahi baduzu, gerrarako prestatu behar duzula”. Nahikoa da Europako historia errepasatzea hori egia ez dela ikusteko. 1900. urtean, Lehen Mundu Gerrara zuzenean eraman gintuen arma-karrera hasi zen Europan. Eta Bigarren Mundu Gerraren aurreko militarismoak ere ez zuen sarraskia saihestu.

Aitzitik, Gerra Hotzak ekarri zuen eskalada militar izugarrian, potentzien arteko zuzeneko talka armatua negoziazioaren bidez saihestu zen. 1962an, Kubako misilen krisiaren aurrean, Kennedyk eta Kruschevek hondamendi nuklearra saihestu zuten, negoziatzen. Ondoren, 1973tik 1975era, Helsinkiko akordioak negoziatu ziren, eta distentsio aldi bat ireki zen. Eta azkenik, 1987an, arma nuklearrak murrizteko akordio erabakigarri bat lortu ahal izan zen (INF Ituna), Ronald Reagan eta Mikhail Gorbatxov-en arteko negoziazioari esker.

Istorioa argia da: gerra saihestu nahi baduzu, aurkariarekin eseri behar duzu, entzun eta liskar armatua eragin lezaketen arazoak konpondu.

Zer egin dezakegu pentsiodunok eskalada militarraren aurka?

Lehenik eta behin, geureari jarraitu. Konkistatutako eskubide sozialak defendatzea eta ahal den neurrian zabaltzea. “Gerrikoa estutzea beharrezkoa da”, “segurtasuna da lehena” edo “NATOren bazkide fidagarriak izan behar gara” dioen diskurtsoa ez onartzea. Esaldi huts horien atzean eskuin muturrerako bira ideologikoa eta Europako klase agintari osoaren militarismoa ezkutatzen dira, baita industria militarraren interes ekonomikoak eta enpresaren borondatea ere, eskubideak murrizteko eta etekinak handitzeko beldurra erabiltzeko.

Bigarrenik, belizismoaren eta gerraren salaketa txertatu beharko genuke gure diskurtsoan. Argi eta garbi adierazi nahi dugu kezkatuta gaudela gure agintariak hartzen ari diren erabakiengatik eta gure eskubide sozialei dakarkien arriskuagatik.

Hirugarrenik, gerraren aurka koordinatzea eta mobilizatzea, ahal denean. Gaur egun ez dago mugimendu antibelizistarik, ez dago ezer Gazak piztu duen olatu solidarioarekin alderatu daitekeenik, baina ez dezagun baztertu gertaerak nola gertatzen diren kontuan hartuta gertatzea.

Eta, batez ere, inoiz ez dugu ahaztu behar “elkar ezagutzen ez duen eta gorroto ez duen jendea hiltzen dela gerran, elkar ezagutzen eta gorrotatzen duten baina hiltzen ez diren politikarien eta oligarken erabakiengatik”.