Gaza hor dago oraindik. Gu gara begirada aldendu dugunak

Bi urte baino gehiago igaro dira, 72.000 hildakorekin eta hautsitako su-etenarekin; Euskal Herriak atzera begiratzen du eta badu zertaz harro egon. Aurrera begiratzen du, eta betebehar bat aurkitzen du.

Putu eta Jarrai · gaurgeroa.eus · 2026ko apirila

Egun bateko kontua izan ez zen mobilizazioa

Zerbait desberdina zegoen Donostiako kaleetan 2023ko urrian. Ez zen soilik pareko balkoian zegoen Palestinako bandera, ezta liburu-dendako leihoan jarritako kartela, ezta eskolatik ateratzen ziren umeen eskumuturretan Palestinako koloreetako eskumuturrekoak. Iraunkortasuna zen.

Jendea ez zen lehen manifestazioaren ondoren etxera joan. Itzuli zen. Eta berriro itzuli zen. Euskal Herria ez zen astebeteko eztanda bihurtu. Beste zerbait izan zen: kontzientzia kolektibo baten adierazpena, belaunaldiz belaunaldi transmititutako elkartasunaren uzta.

Balkoietatik estadioetara

Hurrengo hilabeteetan, herrialde honek Europan ikusi den mobilizazio zibil jarraituenetako bat protagonizatu zuen. Mozioak onartzen zituzten udalak, bilketak antolatzen zituzten ikastetxe eta ikastolak, eztabaidak eta proiekzioak prestatzen zituzten auzo-elkarteak, diru-bilketa ematen zuten musikariak, boluntario izateko prest zeuden medikuak.

Gainera, elkartasuna estadioetara eta errepideetara ere iritsi zen: Gasteizen, futbol eta saskibaloi harmailetan Palestinako banderak ugaritu ziren; Espainiako Itzulia Euskal Herritik igaro zenean, zaleek pankartak zabaldu zituzten ibilbidean zehar, lasterketa milioika ikusleren aurrean keinu kolektibo ikusgarri bihurtuz.

Kirol-proba bakoitzean, ekitaldi publiko bakoitzean, herrialde honek modu bat aurkitu zuen esateko: ez dugu ahaztu.

“Inoiz ez genuen horrelakorik ikusi. Ez apartheid garaian, ezta Bosniako gerran ere. Jendeak deitzen zuen zer egin zezakeen galdetzeko. Inoiz deitu ez zuen jendea ere bai.”

— Erakunde bateko koordinatzailea

Isiltasunak hartu duen tokia

Gaur, ordea, irudiak ez dira hain ohikoak. Balkoi batzuk hutsik daude. Manifestazioak txikiagoak dira. Hedabideetan presentzia apaldu da. Gaza, ordea, hor dago oraindik. Bonbardaketek jarraitzen dute. Bizi-baldintzak muturreraino hondatuta daude.

Aldatu dena ez da errealitatea. Aldatu dena gure arreta da.

“Gaza ez da desagertu. Desagertzen ari dena munduaren begirada da.”

— Mahmud Wadi

Elkartasunaren erronka

Zaila da tentsio emozionala luzaroan mantentzea. Zaila da urrun dagoen sufrimendu batekin konektatuta jarraitzea eguneroko bizimoduaren erdian. Baina hor dago benetako erronka: lehen momentuko bulkadatik harago, konpromiso iraunkorra eraikitzea.

Euskal Herriak erakutsi zuen gai dela. Orain galdera da: gai izango al da berriro?

Memoriatik ekintzara

Ez da nahikoa gogoratzea. Ez da nahikoa adierazpen sinbolikoak egitea. Beharrezkoa da egindakoa oinarri bihurtzea eta hortik aurrera jarraitzea: presio politikoa, elkartasun sareak, informazioa zabaltzea, mobilizazioa berrasmatzea.

Izan ere, elkartasuna ez da une bateko keinu bat. Praktika bat da.

Etorkizunari begira

Atzera begiratzeak harrotasuna ematen du. Aurrera begiratzeak, ordea, ardura eskatzen du. Gaza ez da desagertu. Palestinako herriaren egoera ez da konpondu.

Eta, beraz, galdera irekia da: zer egingo dugu orain?