Gobernuaren eta gerraren etorkizuna

Une honetako berritasuna da orain 78ko erregimeneko alderdi baten aurka erabiltzen ari direla, hau da, PSOEren aurka.

Kanpaina horren aurrean, Pedro Sánchez erreakzionatzen saiatzen ari da, Estatuaren Aurrekontu Orokorrak proposatuz, haien eduki soziala indartzeko, eta bakearen aldeko apustua bere nortasun-ezaugarrietako bat dela aldarrikatuz. Artikulu honek gobernuaren bakezaletasunaren mugez eta izan ditzakeen alternatibez hausnartu nahi du.

1. Atala

Herri-borrokaren garaipen xume bat

Hasteko, aitortu behar dugu koalizio gobernua erreferente europar bihurtu dela Trumpen inguruko basakeriaren aurrean. Egia da bere adierazpenak ekintzak baino irmoagoak izan direla. Baina horrek ezin gaitu errealitatetik itsutu: Gazako genozidioa gaitzetsi dute, Persiar Golkoko gerraren aurka agertu dira eta NATOk eskatzen duen neurrian gastu militarra handitzeari uko egin diote. Horrek gobernuko presidenteari aukera eman dio argi eta garbi esateko: «Ez gerrari».

Jarrera hori bere gobernua sostengatzen duen aritmetika politikoari eta herritarren gehiengoaren artean militarismoak eta gerrak eragiten duten arbuioari erantzuten dio. Eta bereziki Euskal Herria bezalako lekuetan Gazako genozidioaren aurka altxatu den herri oihuari.

2. Atala

Norabide aldaketa Europan

Hala ere, gerraren aurkako bere politikak erabateko norabide aldaketa jasaten du Europan; izan ere, Espainiako Gobernua Bruselatik sustatzen den proiektu militaristarekin lerrokatu da. Sánchezen bakearen aldeko ahotsa ez da entzuten Europako arduradunen edo Starmerren, Merzen, Macronen nahiz herrialde nordiko eta baltikoetako gobernuen adierazpen gerrakideen aurrean. Agintari horiek behin eta berriz errepikatzen dute 2029an Errusiaren aurkako gerrarako prestatu behar dugula edo haiekin negoziatu behar dela soilik beren armada gudu-zelaian txikitua izan denean.

Europako eliteek bultzatutako Errusiaren aurkako konfrontazio dinamika horrek bere burua betetzen duen profezia bihurtzeko arriskua du. Tentsioa hainbeste igo da, non Alemaniako lehen ministro ohi Angela Merkel bera Europako eszena politikora itzultzera behartuta ikusi den, zentzutasun apur bat ekarri eta buruzagi europarrei Kremlinekin zuzenean negoziatzeko eskatzeko.

3. Atala

NATOren inkoherentzia

Baina arazoa harago doa: inkoherentea da nazioarteko zuzenbidea eta giza eskubideak modu larrian urratzen ari direla salatzea eta, berehala, NATOren mahaira esertzea Estatu Batuekin —aliantza kontrolatzen duen herrialdearekin— edo Israel haren «bazkide» izaten jarraitzea onartzea. Besterik gabe, aliantza oldarkor eta hedatzaile horretan jarraitzea defendatzea bateraezina da bakearen defentsarekin.

Antimilitarismotik ez gara nekatuko esateaz Errusiaren inbasioak nazioarteko zuzenbidea urratu zuela eta, horregatik, gaitzetsi behar dela. Baina segidan gogorarazi behar dugu gerra hau NATOren hedapen sutsuaren ondorioz piztu dela; hedapen horrek AEBetako base militarrak Errusiaren mugetaraino eramatea ekarri du.

Baina Mendebaldearen erantzukizuna zehatzagoa ere bada. 2022ko apirilean, Errusiaren inbasioaren ondorengo aste gutxi batzuk igarota, Boris Johnson Erresuma Batuko lehen ministroa Kievera joan zen, Joe Bidenen babesarekin, Volodimir Zelenski konbentzitzeko Istanbulen Errusiarekin negoziatutako bake akordioa bazter zezala. Horren truke, baldintzarik gabeko babesa agindu zioten.

4. Atala

Diskurtsoaren erorketa Gazaren ondoren

Europako iritzi publikoaren aurrean, armak bidaltzea tiraniaren aurkako eta nazioarteko zuzenbidearen aldeko borroka gisa aurkeztu zen. Hala ere, diskurtso hori guztia erori egin zen Gazako genozidioa hasi eta Europar Batasunak Israeli emandako babes zuzena agerian geratu zenean.

Bien bitartean, Ukrainako herria Errusiaren erasoaren eta beren oligarken mesedetan gerra elikatzen duen Mendebaldearen zinismoaren biktima bihurtu da.

5. Atala

Sánchezen bakezaletasunaren mugak

Pedro Sánchezen gobernuaren bakezaletasunaren mugak agerikoak dira. Ez du argi borrokatzen Europar Batasunak Israelekin dituen harreman ekonomikoak etetearen alde; ez du NATO zalantzan jartzen; gastu militarra BPGaren %3,5era igotzea onartzen du; eta Zelenskiren gobernuari armak bidaltzen jarraitzen du babesten. Eta, oraingoz behintzat, ez du Errusiarekin elkarbizitza baketsua lortzeko negoziazioak irekitzea proposatzen.

Baina Sánchezen alternatiba ez da beste ezer trumpismoa baino. Eskuin muturra gobernura iristeak herri-borrokarentzat eta bakearen aldeko mugimenduarentzat katalizatzaile izan daitekeela pentsatzea samarra da inozoa. PP-VOX gobernu batek, beste herrialde batzuetan gertatu den bezala, atzerapauso handia ekar lezake bakerako, askatasun zibil eta sozialetarako eta Estatuko nazionalitateen eskubideetarako.

6. Atala

Baikor izateko arrazoiak

Baikorrak izateko arrazoiak baditugu; inkestek adierazten jarraitzen dute Espainiako Estatua, ikuspegi soziologikotik, ezkerrekoa eta bakezalea dela. BBVA Fundazioaren arabera, belaunaldi berriek berdintasunaren, ekologiaren eta eskubide zibilen balioak lehenesten dituzte. Arriskua gobernuaren kudeaketak eta Espainiako ezkerraren alderdien krisiak eragindako abstentzioan dago.

Apaltasunez, Euskal Herritik gizarte-antolakuntza eta mobilizazioa sustatzen jarraitu behar dugu, koalizio gobernuak bere politiketan benetako norabide aldaketa eman dezan; horrela bakarrik lagundu ahal izango dugu Espainiako trumpismoa garaitzen.

Gure borroka ere garrantzitsua da, eta aurrera jarraitu behar du.