Nafarroak sabaia apurtzen du:1.100€-ko gutxieneko pentsioak “PFEZ” atxikikerarik gabe

Hitzaurrea

Kontrastez betetako astea izan da entsiodunen mugimenduarentzat. Nafarroak urrats historikoa ematen duen bitartean, PFEZaren salbuespenaren muga 17.000 eurora igoz —1.100€-ko gutxieneko pentsioak osorik jasotzea bermatuz—, Eusko Legebiltzarrak duintasunari ateak ixten dizkio, gutxieneko soldata propioa defendatzen zuen HELa ukatu ondoren. Demokrazia parte-hartzaileak beste kolpe bat jasotzen du 138.000 sinadura baino gehiago baztertzen direnean. Baina borroka jarraitzen du: Balear Uharteek pentsio duinak lortzeko bidea hasten dute, emakume pentsiodunek V. Biltzarra prestatzen dute, eta Palestinarekin elkartasun internazionalista herri oihu bihurtzen da. Mezua argia da: ez dago errenditzeko asmorik.

Berrien Sintesia (2025-11-15)

1. Nafarroak PFEZ salbuespenaren atalasea 17.000€-ra igotzen du

Nafarroako Gobernuak onartu zuen PFEZ atxikiketatik salbuetsita egoteko muga 14.500 eurotik 17.000ra igotzea, PSN, Geroa Bai, Contigo-Zurekin eta EH Bilduren babesarekin. Neurri honek 1.100€-raino 14 ordainketatan gutxieneko pentsioei egiten zaien osagarriak atxikipenik izateko arriskua ezabatzen du, haien jasotzea osoa bermatuz. Era berean, gutxieneko pertsonal kenkaria 32.000€-ra igotzen du, pentsiodunak errenta-aitorpenean onuratuz.

Pentsiodunen mugimenduak gogorarazten du osagarrirako sarbidea izateko ezinbestekoa dela errenta-aitorpena egitea, zeren itzulketa negatibo bidez jasotzen baita 15.400€ urteroko lortu arte. Nafarroan gutxieneko pentsioa jasotzen duten ia 21.000 pentsiodunetatik, 11.000k jasotzen dute osagarria, baina beste 10.000en egoera kezkagarria da. Horregatik, gaia azaroaren 19an Nafarroako Adineko Pertsonen Kontseiluko bilkuran sartzea proposatu da. Positiboa izan arren, mugimenduak neurri hau ez dela nahikoa jotzen du eta gutxieneko pentsioak LGSrekin berdinduko dituen eta izaera indibiduala izango duen aldarrikapena egiten jarraituko du.

2. EHPMren Emakume Pentsiodunen V. Biltzarra

Azaroaren 21ean ospatuko da Gasteizko Salburua Kultur Etxean Emakume Pentsiodunen V. Biltzarra, Eusko Legebiltzarraren aurrean egindako prentsaurrekoa izan ondoren, bertan hogeita hamar bat lagun eta hainbat hedabide izan zirelarik. Arabako, Bizkaiko, Gipuzkoako eta Nafarroako ehun parte-hartzaile garraio publikoan joango dira, Bilbotik autobus bat abiatuko delarik. Oraindik ere Biltzarran parte hartzeko izen-ematea posible da. Ekimen aberasgarria eta indartsutzailea izango dela agintzen da.

3. Eusko Legebiltzarrak gutxieneko soldata propioa defendatzen zuen HELa gaitzesten du

Ostegunak ELA, LAB, ESK, Steilas, HIRU eta Etxalde sindikatuek aurkeztutako HELa bota zuen Eusko Legebiltzarrak, EAEn eta Nafarroan estatukoa baino handiagoa den gutxieneko soldata propioa defendatzen zuena. EAJk, PSEk, PPk eta Voxek kontra bozkatu zuten Eusko Jaurlaritzaren txosten negatiboa ondoren. Aurreko asteazkenean, 2.500 pertsona baino gehiago, pentsiodunen ordezkaritza zabala barne, Bilbon manifestatu ziren izapidetzea aldarrikatuz.

Argudio kritikoek azpimarratzen dute 138.495 sinadurako HEL bat ukatzea iruzur antidemokratikoa dela —pentsiodunen mugimenduaren HELarekin (145.142 sinadura) gertatu zen bezala—, eta EAJren kontradikzioa agerian uzten duela, autonomia handiagoa uko egiten duelako Madrili etengabe eskatzen dion bitartean. Erronka orain egoera desblokeatzea da kaleko eta lan zentroko ekimen elkartuak sustatuz, soldata eta pentsio duinak defendatzen dituen sentsibilitate sozialari bidea emanez, soldata oso baxuak dituzten milaka langile eta pentsio txiroak dituzten pentsiodunak ukitzen dituelako.

4. Balear Uharteek gutxieneko pentsioak LGSraino osatzeko HELa onartu dute izapidetzeko

Balear Uharteetako Legebiltzar Mahaiak pentsiodunen mugimenduak aurkeztutako HELa onartu du izapidetzeko, gutxieneko pentsioak LGSraino osatzeko. Une honetan egiaztatze-ardunak izendatzen ari dira eta sinaduren orriak prestatzen, Gabon oporrak pasa ondoren bilketa hasteko aurreikuspena dutelarik.

Hamaika bilera eta batzar egiten ari dira Mallorcan, Menorcan eta Ibizan ekimena ezagutzera emateko eta pentsiodunen arteko pobretasuna salatzeko. Euskal Legebiltzarrean jasandako gaitzespena ezagutzen dute, baina ilusioa eta determinazioa mantentzen dituzte. Uharteetan bizitzaren kostua (intsulartasuna, turistifikazioa, etxebizitza ezinezkoa…) beharrezko egiten du neurri hau bizitza duina izateko. Langileak eta pentsiodunak behar dute pertsona guztiek LGSren baliokideko gutxieneko pentsioa jaso dezaten. Kantabrian ere antzeko HEL bat prestatzen ari dira.

5. C-3 Urduña-Bilbo lineako mugikortasun murriztua duten pertsonen arazo berdinak irauten dute

2024an mugikortasun murriztua duten pertsonek C-3 linean sarrera errazteko egindako hitzek ez dira gauzatu. Eusko Jaurlaritzari transferentzia egin ondoren, Bilbo eta Urduñako andenetako proba pilotu bat baino ez da aipatu, zehaztapen handirik gabe.

Asteartean Bilbon bildu zen Aiara eta Bizkaiko pentsiodunen mugimenduaren ordezkaritza bat mugikortasun murriztua duten pertsonak barne, mugikortasun kontseilariari bileraren eskaera egitea adostuz, plan zehatzak ezagutzeko eta presazko jarduera eskatzeko. Kaleko eta herrietan ere beste ekimenak aurreikusi dira. Arazoa EAEko aldiriko lerro guztiei eragiten die, pentsiodunen mugimenduak aktiboki konprometitzen den lan luze bat eskatuz, mugikortasun murriztua duten pertsonen elkarteekin lankidetza bilatuz.

6. Kongresua ASJUBI40ren koefiziente murriztaileak kentzeko aldeko

Asteazkenean Kongresuak Podemosen (talde mistoa) mozioa eztabaidatu zuen, 40 urte baino gehiago kotizatu dutenentzat pentsioak penalizatzen dituzten koefiziente murriztaileak kentzeko, ASJUBI40ren aldarrikapen historikoa ia hamarkada bateko borrokaren ondoren. Eztabaida bitartean pertsona elkartuen eta aldezleen kontzentrazio jendetsu bat izan zen Kongresuko ateetan.

Ostegunak proposamena bozkatu zen, legeria izaerarik gabe, PSOEren, Sumarren, ERCren, Juntsen, EH Bilduren, EAJren, BNGren, Coalición Canariaren, Compromíseko Águeda Micó diputatuaren eta José Luis Ábalosen babesarekin. PP eta Vox abstentzioan egon ziren. ASJUBI40k bere aldarrikapen historikoaren amaiera hurbilago ikusten du.

7. Gazarekin eta Palestinarekin elkartasuna

Israelek indarkeria zigortu gabe jarraitzen du: su-etenaren ondorengo 280 heriotza gertatu dira Gazan eta 600 pertsona baino gehiago zauritu; Zisjordanian hildakoak hamar gainditzen dituzte, olibadi eta etxebizitzen suntsiketa etengabe.

Gaur Bilbo Palestinari euskal herritarren babesa adieraziko zaio San Mamesen euskal eta Palestinako selekzioen arteko partiduarekin, kalejira eta Bilbo kantari bezalako ekitaldiez aurretik. Azaroaren 18an, Kataluniako selekzioak Palestinakoarekin jokatuko du Lluís Companys Estadio Olinpikoan, frankismoak 1940an fusilatu zuen Generalitateko lehendakariaren izen sinbolikoa duena.