ZER EGIN DEZAKEGU GURE OSASUNAREN ALDE?

Duela egun batzuk, pentsiodunen koordinakundeko kide batek osasuna zaintzeko gomendioren bat idazteko eskatu zidan.
Erraza iruditu zitzaidan, nire lan-bizitzan horretan aritu bainaiz (landa-medikuntzako medikua naiz), baina orain, folioa zuriz aurrean dudala, konturatzen naiz asko jota zuekin partekatu ahal izango nukeela bizitzako garaietan zaintzari eta zaintzari buruz ikasi dudana, gorputzak eta buruak huts egiten digutela baitirudi.
Pandemian, osasun indibidualak garrantzi handia hartu zuen gure gizarteetan, baina, nire ustez, administrazioek ez zuten hitz egin komunitatearen osasunaren garrantziaz, ezta gizarte gaixoetan osasuntsu bizitzeko ezintasunaz ere.
Beraz, nire lehen gogoeta litzateke osasunak justizia soziala behar duela, eta berarentzat ezinbesteko erreferentea da pentsio duinen aldeko borroka. Abraham Horwitz osasuna errealitate lotzen duen lehenetariko epidemiologoetako bat da, eta diagrama batean islatu zuen garapen ekonomikoarekin lotzen duen errealitate hori:

Horwitzeko zirkulua 1972
Bigarren hausnarketa gure osasunaren autokudeaketa berreskuratzeko beharra izango litzateke. Adinak mugak ezartzen dizkigula eta, gainera, bizi izandako urteetan gaixotasuna batzuetan saihestezina dela jakin arren, nola bizi nahi dugun aukeratuz inguruabar horiekin bizitzeko gai izateak esan nahi du gure bizi-ibilbidea gure balioen arabera jarraitu ahal izango dugula, eta ez inposatu nahi digutenen arabera.
Partekatu nahiko nukeen hirugarren ideia da gure aurrekoak gogoratzearen garrantzia eta hiperkontsumo sanitarioko gizarte honek ahaztea nahi duela. Zainketaren eta antzinako ezagutzen jakituriak lagundu diezaguke bizitzan aurrera egiteko modurik onena aurkitzen,
garenari eta gure aurrekoak izan direnei ondo lotuta.
Laugarren iradokizuna litzateke behin eta berriz inokulatzen saiatu diren beldurra astintzen saiatzea eta buelta ematea. Zahartzaroa eta bizitzaren amaiera mehatxu gisa bizi baditugu, segur aski prekarietatean, bakardadean eta zaintzarik ezean aurreikusten dugulako da…, baina
ezin gara konformatu. Gizarte honek baliabide nahikoak ditu guztion zaintza duinerako, eta hori lortzeko antolatzea ezinbestekoa da.
Eta azken eskaera izango litzateke ez uko egitea gure burua modu komunitarioan zaintzeari. Osasun-sistema publikoa ezinbestekoa da osasun-laguntza demokratizatzeko eta eta borrokatu behar da sistema duina eta humanizatua lortzeko eta herritarren betebeharra da eta gure
gizartea eraldatzeko modu bat. Gainera, beharrezkoa da etxebizitza duin bat, errenta duin bat, elikagai hurbil eta osasuntsuak eskuratzea eta guztiontzat eskuragarri dauden gizarte- espazioak dira gure osasunaren funtsezko determinatzaileak.
Eskerrik asko zuen borrokagatik!
Nati Iturralde
